SON HABERLER

[fortunaTV][bigposts]

MEDYA HABERCİSİ

[tv][bsummary]

MEDİKALİTE

[medikalite][bsummary]

SİNEMAGAZİN

[sinemagazin][bsummary]

AKTÜEL | BİLGİSEL | DOKÜMAN

[yaşam][bsummary]

SPOR HABERCİSİ

[spor][bsummary]

MÜZİKALİTE

[müzikalite][bsummary]

VIDEO

[video][bigposts]

KÖŞE YAZARLARI

[Köşe Yazarı][twocolumns]

INSTAGRAM FOTOLARI

HABER BÜLTENİNE YORUM KATANLAR

Ekranda ''Ana Haber Bülteni'' başlığı altında izlediğimiz kişiler ''Haber Spikeri mi, Sunucu mu, Anchor mı?'' Doğru cevap ''Hiç biri'' olmalı ama hepsi ''Anchor'' olmak peşinde olduğu için spikerlik ve sunuculuk hafif kalıyor kendileri açısından. Yani Anchor, ''Habere Hükmeden Kişiiii'' (aboov) ne kadar büyük bir unvan! Mesai arkadaşlarından ziyade, olağanüstü haber güçleri olan kişi diyebilir miyiz? Televizyon sektöründe Türkçe karşılığı olmayan (Enkırmen - Enkırwomen) unvanı nereden çıkmış? 

Merkezini, ABD televizyonlarının yaşını başını almış duayen sunucularının ''algıya etki etmek için her habere yorum katma hevesi'' olarak gösterebilirim. Oradaki idollerinin izinden giden ve genellikle de ABD ya da İngiltere'de eğitim almış TRT kökenli eski ekran yüzlerinin Türkiye'ye taşıdığı bir tarz olarak izleyiciyle tanıştırdılar. Halbuki Haber Bülteni, ''Haber Vermek. Yani, olan biteni bize aktarmaktır.'' Bunun için ''Haber Bülteni'' denir. Eğer haberler yalın olarak sunulmuyor ve yorumlanıyorsa, ona bülten değil ''Haber Program'' denir. 


Günümüzün haber spikerleri her habere yorum katıyor. Halbuki bize ne senin yorumundan! Sen olanı anlat, izlet, yorumu herkes kendi yapar. Sadece sunumunu yap, sunucu ol. İlle de bir yorum katacak ve ''anchor'' dedirtecekler ya, en sevmediğim haber bülteni biçimi (Böyle bir biçim yok zaten.) ''Anchor'' dedirteceğim diye her şeye yorum yapılırsa, o anca içinde bir ''KOR'' olur, anchor falan olmaz. Habere yorum katınca, o bir haber bülteni değil, haber program formatı olur. Türkiye'de ''Ana Haber Bülteni'' diyerek izleyiciye ''Haber Programlar'' yutturuluyor. 

Haberi yorumsuz sunan spiker neredeyse kalmadı. Haberlerin veriliş biçimi çok saçma yerlere gitti. Spiker ilk sunumda haberi yorumluyor, video (vtr) yayına verilince aynı içerik dış sesten (dsf vb.) yeniden yorumlanıyor ve röportajdan ya da muhabirden de aynı sözler bir kez daha söyleniyor ve tekrar stüdyoya dönüşte anchor, dakikalarca izlediğimiz o haberin son yorumunu bir kez daha yapıyor. Yani, aynı şeyi 4 defa bastıra bastıra tekrar ediyorlar. 


Bültenler o kadar sıkıcı ki aslında herkes elinde kumandayla bir kaç haber bültenini aynı anda izliyor. Bir kanalda sabit kalmak mümkün değil. Şimdi diyeceksiniz ki ''O halde FOX Haber nasıl birinci oluyor.'' Onu başka bir başlıkta detaylıca anlatmıştım. (Merak edenler o yazıyı okuyabilirler.) Kısaca özetlemek gerekirse kanal ismi fark etmeksizin ''reytingler kesinlikle gerçeği yansıtmıyor.'' 82 Milyonluk Türkiye'nin reytingleri 4 Bin hanedeki reyting cihazıyla belirleniyor. İnanmıyorsanız şöyle düşünün; ''Sizin evde reyting cihazı var mı?'' Tabii ki yok. Demek ki sen ve benim gibi 4 Bin hanenin dışında cihazı olmayan 82 Milyonluk haneler hangi kanalları izliyor bilmiyoruz! Kesin olan bir şey var ki 4 Bin adet cihaza sahip olan hanelerin çoğunluğu haberi FOX'tan izliyor. Fakat bu, ''Tüm Türkiye haberi FOX'tan izliyor demek değil.'' 

Mesela ben kesinlikle FOX Haber izlemiyorum. Siyasi parti binası gibi yönetilen haber merkezleri, televizyonculuk adına bana itici geliyor. Her bültende İşkur'un önünden bir röportaj, elde bir fatura ile zam takibi, pazara gidip limon fiyatının kaç olduğunu sormak, samimi olduğu belediye ile ilgili yıkama yağlamayı da yapınca ''Baba Haber Bülteni'' oluyor! Ben gerçek Ana Haber Bülteni sevdiğim için Fatih Portakal'ın bir haber hakkında ne düşündüğü ya da ne yorum yapacağı beni hiç ilgilendirmiyor. Benim kendi aklım fikrim var. Araştırmayı da çok severim. Haberin donelerini almak yeterli benim için. Habercinin bana yorumlamasına ihtiyacım yok. Bu yüzden FOX Haber tercih etmiyorum. Zaten yukarıda anlattığım gibi, bülten değil, haber program yapıyorlar. 


Ben haber bülteni tercihimi ''Yalın haber veren, yorum katmayan ve kendi siyasi görüşlerini dayatmayan'' kanallardan yana kullanıyorum. Bu doğrultuda 10 yıl öncesine kadar ana haber bülteni tercihim NTV kanalıydı. O dönemler muhalif duruşlarını ekrana pek yansıtmıyorlardı. Şu anda ise hükumete yakın olmalarına rağmen dengeli yayın yapıyorlar. NTV'de sonradan ekran yüzlerinde çok fazla değişimler başlayınca (aynı kurum olsa da) NTV yerine son 7-8 yıldır Star Ana Haber izliyordum. StarTV'nin enerjisini kaybettiğini hissettiğim için 2020 ile birlikte (Buket Aydın'ın ikinci dönemi) Kanal D Ana Haber'i tercih etmeye başlamıştım. Orada yine bir değişim oldu. ''Haftasonu haberlerini sunan Gözde Atasoy Kökçü'nün Kanal D Ana Haber'e daha çok yakışacağını'' söylemiştim. Kendisini tanımıyorum ama ''Doğal imajıyla yıllardır tarafsız ve yorumsuz biçimde sadece haber sunduğu için her kesimin kabullenebileceği biriydi.'' Merve Dinçkol da olabilirdi. Halen de aynı görüşteyim ama tercih edilmediler. Şu anda bülten uykuya geçtiği için izleyecek başka kanal aramaya başladım. Şimdilik haber saatinde tüm kanalları geziyorum. 

Program bazında eksiksiz her kanala göz gezdiriyorum ama ''Haber Bülteni'' olarak, AHaber, FOX, HalkTV, Kanal7, Kanal24, KRT, Tele1, TV5, ÜlkeTV, hiç tercih etmediğim kanallar. Show TV agresif haberler yaptığı için bir süreden sonra yoruyor. HaberTürk'ü ise farklı bakış açısı yapmak isterken sansasyonel çıkışlar aradığı için pek tercih etmesem de muhalif bakış açısını görmek için konuya odaklı olarak ara sıra izliyorum. Diğer bakış açısı için ATV'ye göz gezdiriyorum. Haber saati alternatif olduğu için Beyaz TV'ye çok rastlıyorum ama haber tercihim değil. CNN Türk ve A Haber'in yüz mimikleri olmayan iki spikeri var, onları da tercih etmiyorum. TV100'de Emre Buga'yı başarılı buluyorum ama pek izleme fırsatım olmuyor. Aynı kanalın maket gibi yapılmış yüzlerini ise hiç izlemiyorum. TGRT Haber'i ise ajansının olaylara ulaşma konusundaki çabukluğu sebebiyle gün içerisinde sıkça tercih ediyorum. Acil bir olay olduğu zaman mutlaka Haber Global'i açıyorum. Çünkü olaya yaklaşımları, çabukluk ve ekibin tecrübesi kendini hissettiriyor. Oldukça başarılı buluyorum. TRT Haber kanallarını önemli bir açıklama yapılacağı zaman izliyorum. TRT World ise dünyayı kıskandıran muhteşem yayınlar yapıyor. 

Böyle anlatınca, sanki haber izleme kriterlerim çok detaycı gibi görünse de, aslında çok standart tercihler. Tüm kanallarda, ''İnsanı etkileme sanatı ve beden dili eğitimleri alıp'' sürekli el kol hareketleriyle konuşan spikerler tercihim değil. Boya badanası abartılı maket yüzlü spikerler tercihim değil. Kendi siyasi görüşünü ''haberle ikna için kullanan'' bültenler tercihim değil. Haberleri bilirkişi edasıyla yorumla veren bültenler hiç tercihim değil. Geçmişte yaptığı haberlerin ''yalan'' olduğu ortaya çıkan ve bu huyunu sürekli devam ettiren kanalları izlemiyorum. 


Son yıllarda Türkiye'de özellikle kadın sunucuların örnek aldığı Latin Amerikan ülkelerinin gelişmemiş tv kanallarının spikerleri gibi sosyal medyada sürekli kendi pozlarını paylaşmaları ve hatta bu anlamsız pozların daha fazla görünmesini sağlamak için instagrama günlük reklam vermeleri de antipatik oluyor. Şahsi hesaplarında tabii ki özgürler ve bize laf düşmez ama televizyonculuk adına bir teşhis koymazsam olmaz. Habercilik bir ağırlık gerektirir, ortalığı sulandırmayalım. ''Spiker mi? Hostes mi?'' ayrımı yapalım. Dikkat ederseniz, sosyal medyada erkek haber ve spor spikerleri genellikle işle ilgili paylaşım yaparken, kadınlar sadece kendi pozlarını paylaşıyorlar. ''Eve iş getirmiyorlar'' diyebilirsiniz ama paylaştıkları saatlerde iş yerindeler. Bu pozlar da iş yeri pozu değil ve bence izleyici çekme yöntemi olarak kullanılmak istendiği çok belli oluyor. Dünya'da da örnekleri var. Latin Amerikan TV Kanallarının ''TV HOST'' diye tanımladığı, Türkçesi ''TV Hostesi'' diyebileceğimiz ucuz bir izleyici çekme yöntemidir bu. Türkiye'de de uzun yıllardır gerçek haberciler ve spikerler yerine ajans kataloglarından modeller haber masasına oturtulduğu için bültenler de defileye döner diye korkuyorum. Tıpkı spor programlarının sirke döndüğü gibi!

Hiç yorum yok:

Yorum Gönderme

Düzgün dille ve hakaret içermeden yazılan yorumlarınız, editör onayından sonra yayınlanmaktadır. www.fortunaTV.com